Lees het in uw eigen krant. LEES DE WAARHEID DeWaarheid.nu
VOLKSEDITIE VOOR NEDERLAND
VCP.nu

HOME

DutchEnglishFrenchGermanItalianPortugueseRussianSpanish


Zie ook:

Opmaat naar de bijstand. Het vervolg

Bestuurder Stichting Opmaat keek niet op een uurtje

Burgemeester Oldambt: "VCP frustreert onderzoek curator Opmaat"


Stichting Opmaat, de opstap van een zakkenvuller

Van de redactie Recht & Bestuur

The Owl
The Owl (De Uil) een roofdier dat in het donker opereert.

8 oktober 2013 - Geen naam die zo vaak voorkomt als het om dienstverlening gaat: Opmaat. Gesuggereerd wordt dat alles op maat bedacht en geleverd zal worden. Dat is een misverstand, niets is minder waar.

In Noordoost Groningen bestond Stichting Opmaat. Als gevolg van gewijzigde wetgeving, met name het afschaffen van de Melkertbanen, werd deze stichting opgeheven. De werknemers konden gebruik maken van een Langlopend Sociaal Plan dat op 4 juni 2008 tot stand kwam. De uitwerking van dat plan werd uitbesteed aan Owl Juridisch Advies, in de persoon van mevrouw mr. Rianne Wubs die zich ongeveer 50 procent van het beschikbare budget van 1,2 miljoen euro wist toe te eigenen, onder toeziend oog van elkaar opvolgende wethouders. Hoe ging dat in z'n werk?

Voorgeschiedenis

Op 27 februari 1991 wordt Stichting Opmaat opgericht, de stichting bemiddelt mensen die niet makkelijk aan een baan kunnen komen, met name mensen met een bijstandsuitkering, naar werk.

Het zijn de gemeente Bellingwedde en het bestuur van de Gemeenschappelijke Regeling van de Intergemeentelijke Sociale Dienst Oldambt (IGSD) voor de gemeenten Reiderland, Scheemda en Winschoten (nu: Gemeente Oldambt), die Opmaat oprichten en overeenkomsten sluiten met Opmaat, inzake de uitvoering van gesubsidieerd werk.

Met de invoering van de Melkertbanen kreeg Opmaat veel werkopdrachten van de IGSD, het samenwerkingsverband van de sociale diensten van eerdergenoemde gemeenten. De rechtsopvolger van de IGSD is de gemeente Oldambt. Opmaat werd gesubsidieerd met overheidsgelden en telde medio 1995 tussen de 400 en 500 medewerkers, "melkertiers". Daarmee was Opmaat een van de grootste werkgeefsters in Noordoost Groningen.

De melkertiers vervulden banen zonder reguliere banen te verdringen. Melkertbanen waren extra banen waarmee de melkertier maximaal 120 procent van het minimumloon kon verdienen. Het kwam zelden voor dat een melkertier doorstroomde naar een reguliere baan. Om duidelijk te maken dat die doorstroom wel degelijk de bedoeling was verdween de benaming Melkertbaan en werd deze vervangen door Instroom/Doorstroom-baan, ID-baan. De werknemers werden vanaf dat moment ID'ers genoemd.

In 2004 schafte de Rijksoverheid de ID-banen af, de gemeenten dienden het gesubsidieerde werk gefaseerd af te schaffen.

Wat Opmaat betreft werd besloten de werkzaamheden in 2008 te beëindigen en op 4 juni 2008 treedt het Langlopend Sociaal Plan in werking. Vanaf dat moment komt Wubs van Owl Juridisch Advies in beeld.

OWL Juridisch Advies

Mr. Rianne Wubs is eigenaar van OWL Juridisch Advies, een dienstverlenend bureau dat zich bezighoudt met arbeidsrecht. Wubs omschrijft haar bedrijf als volgt:

"De optelsom van de eigenschappen van de uil (the owl) weerspiegelt de juridische dienstverlening van OWL Juridisch Advies.
De uil geldt als sterk. Hij is raadgever. De meest geduchte wapens van de uil zijn de oren en de ogen. Hij kan vanwege de draaicapaciteit van zijn nek (270 graden) focus houden en doelgericht blijven kijken. Hij weet wat er gaande is en kiest daarbij slim zijn positie uit. De uil beschikt over een ongekende precisie om zijn doel te bereiken."

En zo gaat het nog even door. Wubs dicht haar bedrijf de eigenschappen van een dier toe, die ontleend zijn aan sprookjes en mythen. Zij verzuimt te vermelden, dat de uil toch vooral een roofdier is dat in het donker opereert.

Het uurtarief dat Wubs hanteert bedraagt € 100,-- exclusief BTW en 6 procent kantoorkosten. Zij verricht werkzaamheden op declaratiebasis voor overheden en overheidsinstellingen.

De bestuurders van Opmaat

Bestuurder Hans Klopstra, die van mei 2008 tot december 2009 tevens wethouder in de gemeente Winschoten was, studeerde rechten aan de RUG in de periode 1988/1992. In diezelfde periode studeerde Wubs rechten aan dezelfde universiteit. Klopstra kreeg landelijke bekendheid als bestuurslid van de voetbalclub BV Veendam die inmiddels failliet is.

Klopstra werd als bestuurder van Opmaat opgevolgd door Klaas van Leeuwen, wethouder in de gemeente Oldambt waar Winschoten inmiddels toe behoort. Opmaat was toen bezig zichzelf op te heffen. Adjunct directeur P.C. Boom, goede vriend van Klopstra, was verantwoordelijk voor de dagelijkse leiding bij Opmaat, Van Leeuwen, bestuursvoorzitter, hield en houdt zich vrijwel geheel afzijdig.

Langlopend Sociaal Plan Opmaat

Op 4 juni 2008 wordt het sociaal plan ondertekend door Abvakabo FNV, K. van Leeuwen, voorzitter bestuur Opmaat en M.A.P. Michels, secretaris bestuur Opmaat.

Per genoemde datum ontstaan wachtgeldrechten voor de werknemers van Opmaat. Overeengekomen wordt, dat het voor het recht op wachtgeld niet relevant is of er sprake is van beëindiging van het bestaande dienstverband op eigen verzoek dan wel ontslag op grond van de aanstaande stopzetting van de onderneming van de stichting, respectievelijk ontbinding van de stichting.

Voor de uitvoering van dit sociaal plan is een bedrag ad 1,2 miljoen euro beschikbaar. Weliswaar heeft Abvakabo berekend dat een bedrag van 2,7 miljoen euro nodig zou zijn indien alle wachtgeldaanspraken van alle medewerkers ten volle betaald zouden moeten worden, maar de ervaring zou de bond hebben geleerd dat een dekking van 30 à 40 procent veelal voldoende is. De dekking is nu ruimer, omdat het Noordoost-Groningen betreft.

Al snel wordt duidelijk dat Opmaat niet bij machte is om zelfstandig het sociaal plan uit te voeren, er is hulp nodig. Voorgesteld wordt om OWL Juridisch Advies in de persoon van mevrouw mr. R. Wubs, studiegenoot van Klopstra, deze opdracht te gunnen. Wubs begroot de kosten van haar werkzaamheden op basis van 80 uur voor het gehele traject per werknemer op ongeveer 168.000 euro, een volledig werkjaar. Het gaat om 20 medewerkers.

Wubs blijkt niet alleen druk te zijn met de uitvoering van het sociaal plan, zij heeft Opmaat volledig in haar greep gekregen. Ingeval van procedures die werknemers tegen Opmaat starten als gevolg van een beslissing van Wubs vertegenwoordigt Wubs Opmaat zowel in als buiten rechte. De kosten die daarmee gemoeid zijn declareert zij bij Opmaat.

Dat is niet de enige tegenvaller voor de bond. Abvakabo was er van begin af aan vanuit gegaan dat de declaraties van Wubs zouden worden voldaan vanuit de algemene reserve van Opmaat, maar dat bleek geenszins het geval te zijn. De kosten van Wubs kwamen ten laste van het ten behoeve van het sociaal plan gereserveerde bedrag van 1.2 miljoen euro.

Pas toen duidelijk werd dat Wubs inmiddels veel meer dan begroot had gedeclareerd kwam de bond weer in actie. Er volgde een procedure bij de Kantonrechter te Groningen.

De procedure

Abvakabo, geschrokken van de rol van Wubs en van het feit dat zij blijkbaar ongehinderd uit het niet voor haar kosten bestemde fonds kon putten, trachtte via een procedure Wubs te dwingen het door haar geïnde geld terug te storten in dat fonds. De bond voerde aan, dat van meet af aan duidelijk moet zijn geweest dat deze kosten vanuit de algemene reserves die destijds toereikend waren, betaald hadden moeten worden.

Uit de comparitie-aantekeningen van Abvakabo:

"Mevrouw Wubs draagt in de tijd van het sluiten van het sociaal plan vele verschillende petten. Zij was en is juridisch adviseur van Opmaat, procesbegeleider van de stichting Arbeid (aan Opmaat gelieerd), zij was door het bestuur van Opmaat gemachtigd om met de vakbonden te onderhandelen over het sociaal plan. Zij heeft de ontslagaanvragen verzorgd, zij is verantwoordelijk voor de wachtgeldberekeningen en de uitbetaling ervan, zij was uitvoerder van het arbeidstoeleidende deel van het sociaal plan. Zij is verantwoordelijk voor de feitelijke afwikkeling van de bedrijfsbeëindiging van de stichting Opmaat. Tevens treedt zij op als gemachtigde en raadsvrouw van het bestuur in diverse juridische procedures."

De bond is van mening dat Wubs de voorziening van het sociaal plan willens en wetens heeft uitgeput en dat dit de reden is, dat Opmaat haar verplichtingen op korte termijn niet meer zal kunnen nakomen.

De Kantonrechter wijst alle vorderingen van Abvakabo af. Niettemin deelt de Kantonrechter de zorgen van de bond en geeft in zijn vonnis min of meer het advies om in het vervolg voorzieningen die speciaal voor de uitvoering van een sociaal plan zijn bedoeld, onder te brengen in een aparte rechtspersoon.

Een goed advies en duidelijk is, dat de bond haar eisen niet bijster handig heeft ingekleed en geformuleerd. Dat neemt niet weg, dat Wubs op dat moment inmiddels voor tonnen heeft gedeclareerd bij Opmaat, tonnen die ten laste zijn gebracht van het voor de werknemers bestemde fonds.

Wat gebeurde met de werknemers?

Eind 2012 was de stand van zaken als volgt:

-7 werknemers hebben hun wachtgeld afgekocht.
-7 werknemers hebben vóór of kort na het ontslag een     andere baan gevonden.
-2 werknemers zijn door IGSD tewerkgesteld.
-1 werknemer is met vroegpensioen gegaan.

Van de drie overgebleven werknemers zijn er op dit moment nog twee zonder werk en inmiddels in de bijstand terecht gekomen. Voor deze twee is inmiddels ieder uitzicht op werk en inkomen geheel verdwenen.

Opmaat failliet en wat daaraan vooraf ging

Tijdens de raadsvergadering van de gemeente Oldambt stelt het college voor om tot een raadsbesluit te komen dat inhoudt dat de gemeente eenmalig, onverschuldigd en renteloos een bedrag van € 53.000,-- aan Opmaat ter beschikking stelt, teneinde Opmaat in staat te stellen verder aan haar verplichtingen uit hoofde van het sociaal plan te kunnen voldoen waarbij het met name gaat om betaling van het wachtgeld van de twee overgebleven werknemers van Opmaat. Het bedrag zou ook een voor de gemeente ongunstig faillissement van Opmaat moeten voorkomen. Uit het voorstel van het college:

"We stellen daarom voor om een bedrag ad € 53.000,-- over te maken aan St. Opmaat, opdat de oud-medewerkers van St. Opmaat nog voor de kerstdagen hun (aanvullende) uitkering kunnen ontvangen."

Het college belooft in het voorstel eveneens er alles aan te doen om de twee oud-medewerkers op korte termijn aan werk te helpen. Daarbij vermeldt het college dat Opmaat meent nog een vordering op de gemeente van € 130.000,-- te hebben, maar het college betwist die beweerde vordering. Niettemin, wanneer zou blijken dat de vordering wel terecht is zal de gemeente het bedrag van € 53.000,-- daarmee verrekenen.

Als voorwaarde aan Opmaat stelt de gemeente Oldambt onder andere:

"In het 1ste kwartaal 2013 dient Opmaat inzicht te geven in de besteding van de destijds beschikbaar gestelde middelen voor het sociaal plan."

De gemeente Oldambt heeft een groot financieel belang in Opmaat, een belang dat gefinancierd is met gemeenschapsgeld.

Het voorstel wordt aangenomen, het geld aan Opmaat overgemaakt. Op hoop van zegen.

Op 28 mei 2013 wordt het faillissement van stichting Opmaat uitgesproken. Mr. S. van Gessel wordt tot curator benoemd. Uit het eerste verslag van de curator:

"Het beschikbare budget voor de uitvoering van het Sociaal Plan is snel gekrompen door de hoge uitgaven die de stichting heeft gedaan. Het bestuur van de Stichting Opmaat heeft een externe adviseur, mevrouw Wubs van OWL Juridisch Advies belast met de uitvoering van het Sociaal Plan en heeft haar voorts ingeschakeld voor bijstand en advies in vrijwel alle stichtingsaangelegenheden. Stichting Opmaat heeft in de jaren 2008-2013 in totaal € 636.956,10 betaald aan het adviesbureau van mevrouw Wubs."

De curator denkt op het moment van zijn verslag, 17 juli 2013, nog 12 maanden nodig te hebben om het faillissement en zijn onderzoek naar eventuele bestuurdersaansprakelijkheid af te ronden. Voor zover bekend zijn er geen vorderingen van mevrouw Wubs, althans daarvan blijkt niets uit het verslag. Mevrouw Wubs heeft goed voor zichzelf gezorgd, de twee werknemers hebben een bijstandsuitkering.

Gemeente Oldambt

Stichting Opmaat is van begin af aan gefinancierd met gemeenschapsgeld. Daaraan waren voorwaarden verbonden, waaraan Opmaat niet altijd voldeed. Er ontstonden op papier over en weer vorderingen. Om die reden werd er door de gemeente Oldambt en haar voorgangers geschoven met grote sommen geld. Dat resulteerde in een ondoorzichtig geheel. Door al dat geschuif met bedragen blijkt een bedrag van € 50.000,-- kwijtgeraakt te zijn. Uit een brief van het college Oldambt aan de raad, gedateerd 16 mei 2013, blijkt dat er toch nog een vordering op Opmaat is ad € 50.000,-- waardoor de totale vordering op dat moment € 103.000,-- bedraagt. Geld dat weg is en niet meer terug zal komen. Het college benadrukt dat steeds de verwachting is geweest dat Opmaat met een positief liquidatiesaldo zou eindigen.

Wethouder K. van Leeuwen is de laatste jaren als voorzitter van het bestuur de baas van Opmaat geweest. Geen enkel moment heeft hij er blijk van gegeven op de hoogte te zijn geweest van de werkelijke dagelijkse gang van zaken binnen Opmaat. Ook nu nog kan hij geen informatie verstrekken, maar hij weet wel te melden dat het onderzoek van de curator nog 12 maanden gaat duren. Inderdaad, dan is de termijn van Van Leeuwen verstreken, dan is hij ex-wethouder financiën van de gemeente Oldambt.

Voor de twee werknemers van Opmaat die nu een bijstandsuitkering krijgen kan en wil de gemeente weinig doen. SW-bedrijf Synergon wil de twee om uiteenlopende redenen niet hebben en de gemeente is niet bereid enig risico te lopen:

"Beide personen onderbrengen bij Synergon (SW-bedrijf, red.) was vanwege financiële en inhoudelijke overwegingen geen optie."

Luidt het antwoord op de vragen van de VCP-fractie. Er wordt nog bij vermeld:

"De Stichting Opmaat is een zelfstandige stichting die niet onder de verantwoordelijkheid van de gemeente valt."

De gemeente Oldambt zit met alle tien vingers in Opmaat, maar als het zo uitkomt heeft de gemeente helemaal niets met Opmaat te maken.

Dit blijkt ook uit de reactie van Oldambt op het WOB(Wet openbaarheid van bestuur)-verzoek dat wij op 22 december 2012 deden. Oldambt liet daarop weten, dat er geen sprake was van een bestuurlijke aangelegenheid. De door ons gevraagde gegevens hebben wij via andere kanalen weten te bemachtigen.

Vreemd is overigens wel dat Oldambt op een vergelijkbaar WOB-verzoek van Abvakabo van 2 mei 2013 de gevraagde gegevens beschikbaar stelde.

Conclusie

Uit het onderzoek van de curator in het faillissement zal moeten blijken of de bestuurders van Opmaat aansprakelijk kunnen worden gesteld voor de gevolgen van het faillissement. Ook zal duidelijk moeten worden in hoeverre Wubs over-enthousiast heeft gedeclareerd en of zij telkens in het belang van Opmaat en de medewerkers van Opmaat heeft gehandeld.

Wat dat laatste betreft is duidelijk, dat mevrouw mr. R. Wubs uitsluitend en alleen haar eigen belang voor ogen heeft gehad, waarbij haar door de verantwoordelijke bestuurders geen strobreed in de weg is gelegd. In 5 jaar tijd zou Wubs ruim 5000 uur hebben besteed aan de begeleiding van 20 medewerkers van Opmaat waarvan 7 hun wachtgeld hebben afgekocht, 10 al snel ander werk vonden en 1 met vroegpensioen ging. De 2 overgebleven medewerkers ontvangen inmiddels geen wachtgeld meer. Zij zitten in de bijstand en mevrouw Wubs is € 636.956,10 gemeenschapsgeld rijker.

Dat krijg je ervan als je je als bestuurder laat verleiden te geloven in de sprookjesachtige verzonnen eigenschappen van een dier. Niemand die op het idee kwam dat uilen eigenlijk roofdieren zijn.


Noot redactie: mevrouw Wubs wilde desgevraagd geen commentaar geven. Zij verwees naar de curator.

Opmaat naar de bijstand. Het vervolg


Share |