Utrecht, 27 februari 2001 - Bij de Nederlandse Spoorwegen lijkt de impasse nog niet doorbroken. Wel werd duidelijk hoe de leden van de VVMC (Vakbond Van Machinisten en Conducteurs) denken over het eind januari afgesloten onderhandelings- resultaat. Het net rond de directie van het bedrijf sluit zich, adviseur Walter Etty van organisatiebureau AEF bedankte vorige week voor de eer om de reorganisatie te implementeren.

De uitslag bij de VVMC toont nogmaals aan dat onder rijdend personeel vrijwel geen draagvlak is voor de reorganisatieplannen. Met een respons van ruim 60 procent waren 1851 stemmen tégen en 77 vóór. Eerdere publicaties in landelijke dagbladen Trouw en de Telegraaf over een kleine radicale groep die tegen de plannen is kunnen hiermee door het personeel naar het rijk der fabelen verwezen worden. Het lag in de lijn der verwachting dat de leden van het VVMC het resultaat zouden verwerpen, maar slechts 4% voorstemmers is ook voor het VVMC een forse uitslag.

De leden van FNV hebben zich inmiddels ook schriftelijk kunnen uitspreken. De telling vindt plaats en zal maandag tijdens de sectorraad van die bond publiekelijk worden gemaakt. Bestuurder v/d Berg nam na het bekend worden een defensieve houding aan en hoopte niet dat het bekend maken van de voorlopige uitslag bij het VVMC, vorige week, zou leiden tot beïnvloeding van zijn achterban. Peilingen op ledenvergaderingen en kantines wijzen uit dat hij zich inderdaad zorgen moet maken, ook de FNV leden zullen waarschijnlijk niet akkoord gaan.

De directie, wiens bestaansrecht voor de vredesbesprekingen op het spel stond, staat wederom onder druk. Het altijd door Huisinga vereiste draagvlak voor "Bestemming; Klant" blijkt nog altijd te ontbreken. De chaos in het bedrijf neemt nog immer toe en ook Houdini blijkt geen helpende hand meer te bieden. Officieel gaf Walter Etty het niet meewerken van de OR op als reden. Hij, oud PvdA wethouder van Amsterdam, met zijn partners van AEF zullen waarschijnlijk tegen dezelfde barrières zijn aangelopen als het personeel. Zijn politieke achtergrond zal, na het aanhoren van van Gijzel als woordvoeder van de Tweede Kamer fractie van de PvdA in twee vandaag, wel het laatste zetje gegeven hebben. Het lijkt tijd te worden dat de commissaris bij de spoorwegen, van Castricum (ook PvdA), gaat bewegen en de directie van de NS gaat vervangen.

Er zijn genoeg redenen om deze stap te nemen. Door steeds verregaande kostenbeheersing worden de laatste 5% aandelen in het goederenbedrijf Railion door NS verkocht. De Betuwelijn en andere investeringen in de infrastructuur voor goederenvervoer zijn door deze stap volledig afhankelijk geworden van buitenlandse (Duitse) exploitanten. Zien die geen rendement in dit vervoer dan staat de Nederlandse overheid volledig buitenspel.

Kostenbeheersing speelt ook een rol in het beheren van de stations. Een aparte eenheid binnen het NS-concern, NS Stations, is verantwoordelijk voor het reilen en zeilen op de opstapplekken. De gehele winter is er door machinisten en conducteurs geklaagd over het niet strooien bij gladheid op de perrons. Zeker op de stations zonder vaste aanwezigheid van personeel deden zich problemen voor. Afgelopen weekend gleed een reiziger uit op het perron van station 't Harde en belandde onder een met 140 k/u voorbijrijdende intercity, met dodelijke afloop.

Voor de invoering van procesvereenvoudiging per 10 juni a.s. heeft NSR nog steeds te weinig personeel. Standplaatsen als Rotterdam, Den Haag, Amsterdam en Haarlem kunnen de toegewezen diensten niet draaien. De oplossing moest worden gevonden in onder andere de treinsurveillanten, conducteurs zonder EHBO, veiligheids- en opsporingsbevoegdheden. De beschikbaarheid van dit nieuwe personeel zal niet eerder dan september zijn. De periode van vakanties moet met de huidige kraptes in personeel gepland worden. Er circuleren binnen het bedrijf al lijstjes van treinen die dan met minder materieel, dus ook minder conducteurs, moeten gaan rijden.

Met het afwijzen van het onderhandelingsresultaat, waarmee de directie ongestraft kon gaan schuiven met diensten, zou het probleem vrijwel onoplosbaar zijn. Volgens het personeel is de oplossing er wel, namelijk het terugtreden van de directie en het niet invoeren van de plannen. Anders wordt het deze zomer gezellig druk in de treinen en lijkt het verstandig om een flink aantal restitutieformulieren voor vertragingen bij NS aan te vragen.