|
VOLKSEDITIE VOOR NEDERLAND
|
|
Verborgen agenda NS boven tafel
van de redactie
|
| Utrecht, 30 januari 2001 - Het akkoord wat de directie van de Nederlandse Spoorwegen en de Vakbonden FNV en CNV maandagochtend afsloten, legt de bedoelingen van het reorganisatieplan "Bestemming Klant" bloot. Na een eerste, voorzichtige reactie van het personeel sloeg de stemming maandagmiddag om in één van ongeloof. | ![]() |
|
Waar de personeelsleden al voor vreesden, staat nu op papier. Het onderhandelingresultaat laat geen vraagtekens meer bestaan over de bedoeling van het eenvoudiger inzetten van het personeel. In de Hoofdlijnen van het onderhandelingresultaat staat over aanbestedingen dat de 33 onrendabele lijnen door provincies aan de hoogst biedende vervoerder worden toegekend. Als de NS zèlf (of een samenwerkingsverband dat de NS is aangegaan) de aanbesteding wint, zal het daarvoor benodigde personeel van NS-reizigers overgaan naar de nieuwe lijnen. Het bange vermoeden dat de procesvereenvoudiging dit in zich droeg, ligt nu op tafel. Alle personeelsleden worden per treinserie en rooster ingedeeld en zijn dus bij concessieverlening aan de NS of een andere vervoerder makkelijk aan te wijzen en over te plaatsen. Het gaat dan om een kwart van het rijdend personeel, zo'n 1500 tot 1700 banen. Van mogelijke vrijwilligheid is geen sprake meer. Dat de NS heeft toegezegd mee te dingen in alle aanbestedingen is daarin bijzaak, omdat het personeel in alle gevallen is vastgepind aan één lijn. Volgens ingewijden heeft de NS al categorieën aangebracht over welke lijnen zij wel of niet wil blijven rijden. Het verleden van de aanbestedingen, zoals NoordNed en Syntus, leert dat er vaak minder conducteurs (HC's) meegaan naar de nieuwe concessiehouder. Dit is de manier om de lijnen goedkoper te exploiteren. Voor degene waarvoor bij deze exploitant geen werk is, geldt volgens de Hoofdlijnen: Hiervoor zullen deze medewerkers vanuit hun eigen standplaats elders worden ingezet, totdat er door natuurlijk verloop vacatures ontstaan op hun eigen (oorspronkelijke) standplaats. De tijdelijke detachering wordt hierdoor mogelijk, zonder dat daarvoor een keuzemogelijkheid over blijft. In het akkoord is verder nog een aantal zaken opgenomen die in het uitgelekte rapport AEF (Houdini) staan. Deze aanbevelingen aan de directie zijn door de vakbonden geïnterpreteerd als onderhandelingsruimte en zijn opgenomen in het akkoord. Het lijkt erop dat er meer variatie zal komen voor de kleinere standplaatsen, maximaal 15 procent. Echter, dit gaat waarschijnlijk ten koste van de variatie op grotere standplaatsen. Zoals de regeling nu verwoord is, lijkt zij op een verkapte detacheringmaatregel. De personeelsproblemen op de grotere standplaatsen, zoals het door seriegerichte inzet verschuiven van vele diensten, kunnen worden verkleind. Introductie van combifuncties en flexibelere inzet van personeel zijn ook onderdeel van de afspraken. De wensen van de NS-directie lijken hiermee ingewilligd. Wat blijft er over voor het personeel? De vakbonden die dit onderhandelingsresultaat hebben afgesloten zullen, bij de uitwerking en het voorleggen ervan, veel moeten uitleggen aan hun leden. |
| De personeelscollectieven en de VVMC (Vereniging Van Machinisten en Conducteurs) namen maandag al gepaste afstand van het akkoord. Daarbij werd door de NS-directie diverse leden van de collectieven het zwijgen opgelegd. Het vredesinitiatief lijkt niet tot een uitweg van de impasse tussen personeel en directie te leiden. | ![]() |
| De enige manier om de onrust weg te nemen, lijkt het terugdraaien van de privatisering. De politiek is daarbij aan zet. De Tweede Kamer zal op zijn schreden moeten terugkeren. Bij het bespreken van de concessiewet, begin februari, zal de Tweede Kamer tot het inzicht moeten komen dat het verder decentraliseren en privatiseren van de NS tot nog meer arbeidsonrust en slechtere dienstverlening zal leiden. |