NEW YORK, 16 maart 2006 - 32 miljoen Amerikaanse werknemers hebben geen recht op collectieve arbeidsonderhandelingen. Andere VS-burgers hebben nauwelijks verweer tegen discriminatie als ze zich bij een vakbond aansluiten. Kortom, de regering van president George W. Bush neemt een loopje met de rechten van werknemers, zegt de internationale vakbondskoepel ICFTU in een gisteren gepubliceerd rapport.

De VS hebben een Labour Relations Act die werknemers het recht geeft zich te verenigen en gezamenlijk te onderhandelen met hun werkgevers over lonen, werktijden en andere arbeidsvoorwaarden. Maar die wet geldt niet voor 6,9 miljoen federale, deelstaats- en plaatselijke ambtenaren en meer dan 25 miljoen werknemers in de privé-sector, waaronder huispersoneel en arbeiders in de landbouwsector, schrijven de auteurs van het rapport.

De studie presenteert nog een lange lijst van andere schendingen van internationale arbeidsnormen. De VS houden zich volgens de ICFTU bijvoorbeeld niet aan de internationale conventie tegen de kinderarbeid. Vooral in de Amerikaanse landbouw blijft kinderarbeid een probleem, beweert de vakbondskoepel. In die sector gelden in de VS soepelere regels. "Veel kinderen werken te lang en worden blootgesteld aan gevaarlijke pesticiden, scherpe messen en gevaarlijke machines", concluderen de onderzoekers.

Het gaat bovendien van kwaad naar erger. De ICFTU klaagt aan dat het aantal controles duidelijk is verminderd en dat de minimumleeftijd voor het hanteren van gevaarlijke machines verlaagd is.

Ook voor mensen zonder papieren hebben de VS niet veel over. In 2002 oordeelde het Supreme Court dat illegalen die uitgebuit werden, geen aanspraak kunnen maken op een extra vergoeding of heraanwerving. "Dit vonnis maakt het moeilijk de rechten af te dwingen van de miljoenen migranten zonder papieren", vindt de ICFTU.

"De VS komen op voor de mensenrechten, maar dit tast hun geloofwaardigheid aan", zegt Guy Ryder, secretaries-generaal van de ICFTU. Ryder gelooft dat de VS op deze manier ook andere regeringen een vrijbrief geven om de rechten van werknemers te beknotten. De ICFTU zegt dat ze 155 miljoen werknemers in 154 landen vertegenwoordigt.

De ICFTU vindt dat andere landen druk moeten zetten op de Amerikaanse regering om van koers te veranderen. Dat zou de belaagde Amerikaanse vakbeweging een hart onder de riem steken. "De wetgeving is zo ongunstig en de werkgevers en de regering-Bush zijn zo sterk vooringenomen tegen vakbonden, dat de mogelijkheden van de Amerikaanse vakbeweging om campagne te voeren sterk zijn ingeperkt", zegt Tim Noonan, de directeur Campagnes en Communicatie van de koepel.

In de VS mogen alleen werknemers in privé-bedrijven staken. Zelfs voor hen gelden er verregaande wettelijke beperkingen. Die maken bijvoorbeeld stakingen met tussenpozen moeilijk. Werkgevers hebben ook het recht stakende werknemers permanent te vervangen. Die vervangers mogen dan meestemmen in een bevraging van het personeel die een vakbond het vertrouwen kan ontzeggen. (IPS, Thalif Deen)