Door Jim Lobe

WASHINGTON, 28 juni 2005 - President George W. Bush beweert dat de Amerikaanse hulp aan Afrika tussen 2000 en 2005 is verdrievoudigd, maar in werkelijkheid gaat het maar om een toename van 56 procent. Dat zegt de Brookings Institution, een van de oudste denktanks in Washington. Het rapport is geschreven door Susan Rice, van 1993 tot 2001 adjunct-staatssecretaris voor Afrikaanse Zaken onder oud-president Clinton.

"De voorbije vier jaar hebben we onze steun aan Afrika ten zuiden van de Sahara verdrievoudigd, en Amerika levert nu bijna een kwart van alle hulp in de regio", zei Bush op 7 juni aan de Britse premier Tony Blair.

Klopt niet, zegt het rapport dat de Brookings Institution maandag vrijgaf. De hulp aan Afrika is onder Bush niet eens verdubbeld, laat staan verdrievoudigd. Tussen het fiscale jaar 2000 (het laatste volledige jaar waarin Bush nog geen president was) en 2005 steeg de hulp aan Afrika met 56 procent. Dat is vooral toe te schrijven aan het budget voor noodvoedselhulp, dat bijna verdubbelde. De officiële ontwikkelingshulp gericht op lange termijn (wat de OESO in Parijs meerekent als ODA, official development assistance) steeg tijdens diezelfde periode maar met 33 procent. Als je het bedrag meetelt dat voor 2005 al is toegekend maar nog niet uitgegeven, is de totale hulp aan Afrika sinds 2005 met 78 procent toegenomen, en de ODA met 74 procent.

"De retoriek is mooier dan de werkelijkheid", zegt Rice, na haar periode als adjunct-staatssecretaris nu ook verbonden aan het Centre for American Progress, een andere denktank.

Inhoudelijk vindt Rice de prestaties van Bush op vlak van ontwikkelingssteun aan Afrika "gemengd". Positief is ze over zijn noodplan voor aids (PERFAR), dat over een periode van vijf jaar 15 miljard dollar vrijmaakt voor aids-projecten in 15 landen, waarvan 12 in Afrika. Toch wordt ook dat plan in haar ogen ontsierd door de strakke bestedingsvoorwaarden en door het feit dat het meeste geld via het bilaterale programma van de VS wordt uitgegeven, en niet via het multilaterale Wereldwijd Fonds tegen Aids, Tuberculose en Malaria.

Rice is scherper over de Millennium Challenge Account (MCA), een project dat Bush aankondigde tijdens de VN-top over ontwikkelingsfinanciering in Monterrey in 2002. Dat project zou vanaf het fiscale jaar 2003 gedurende drie jaar 10 miljard dollar aan extra steun toekennen aan landen die doorgedreven economische, corruptiebestrijdende en politieke hervormingen beloofden, en vanaf 2006 vijf miljard dollar per jaar.

"Het MCA bestaat alleen in naam", zegt Rice onomwonden. Hoewel het Amerikaanse parlement de voorbije twee jaar inderdaad 2,5 miljard dollar opzij heeft gezet, heeft het nieuwe agentschap nog maar vier projecten goedgekeurd: in Honduras (215 miljoen dollar), Nicaragua (175 miljoen dollar), Kaapverdië (110 miljoen dollar) en Madagaskar (108 miljoen dollar), naast 400.000 dollar administratiekosten. Omdat het zo traag werkt, gaat het parlement nu het mes zetten in het toegekende budget. Rice vindt het tekenend voor de malaise dat MCA-directeur Paul Applegarth eerder deze maand zijn ontslag aankondigde.

Het Brookingsrapport specificeert nog dat, op de toename van de noodvoedselhulp na, de meeste stijgingen in het Amerikaanse budget voor ontwikkelingssamenwerking te maken hebben met veiligheid. De bijdragen aan vredesmissies steeg met 263 percent in 2005 in vergelijking met 2000, overzeese militaire uitgaven - gebruikt voor training en aankoop van materiaal - steeg 163 percent. Programma's voor non-proliferatie, antiterrorisme, ontmijning en drugbestrijding kregen dubbel zoveel geld. (IPS)

Andere bron:
Brookingsrapport