Door Dahr Jamail.

BAGDAD, 27 januari 2005 (IPS) - Met nog een paar dagen te gaan tot de verkiezingen in Irak, weten veel Irakezen nog steeds niet hoe ze moeten stemmen, waar de stembureaus zijn en welke kandidaten ze kunnen kiezen. De enige zekerheid die er lijkt te zijn, is dat de verkiezingen gewelddadig zullen verlopen.

Gisteren (woensdag) vielen acht doden door aanslagen met autobommen. Dinsdag werd de sjiitische rechter Qais Hashim al-Shammari doodgeschoten bij het verlaten van zijn huis in het oosten van Bagdad. Tenminste zes Amerikaanse militairen werden deze week vermoord in Bagdad en maandag ontplofte een autobom bij het hoofdkwartier van interim-premier Iyad Allawi. Die aanslag kostte tenminste vijf mensen, waaronder vier politiefunctionarissen, het leven.

Uit veiligheidsoverwegingen is nog steeds niet bekend gemaakt waar de stembureaus zijn en welke kandidaten op de kieslijst staan. Het lijkt er nu op dat in schoolgebouwen gestemd moet worden, want veel scholen in Bagdad zijn inmiddels gebarricadeerd met zandzakken, betonblokken en prikkeldraad.

"Ik heb me nog nooit zo onveilig gevoeld in mijn eigen huis", zegt Hashim al-Obeidy, een gepensioneerde technicus. Het schoolgebouw naast zijn huis wordt ingericht als stembureau. "Amerikaanse militairen hebben barrières opgeworpen rond de school. Ik ben bang dat mortieren mijn huis zullen raken als de school wordt aangevallen." De schoolmuren zijn al beschadigd. "Onze scholen hebben al zoveel te lijden gehad onder de oorlog. Er is nog niets herbouwd, en nu wordt er waarschijnlijk nog meer vernield", zegt hij.

Veel Irakezen beschouwen de verkiezingen nog steeds als onwettig. Shawket Daoud, een IT’er in dienst van de overheid, zegt dat onzekerheid over stemhokjes en de angst voor geweld niet de enige problemen zijn. "Waarom zou je gaan stemmen, als je niet eens weet welke kandidaten er zijn?"

Meer dan 7.000 kandidaten op de kieslijsten hebben aangegeven anoniem te willen blijven tot de verkiezingsdag. Minimaal acht politieke leiders waarvan verondersteld werd dat ze kandidaat waren, zijn vermoord. Veel anderen worden met de dood bedreigd.

Irakezen die wel stemmen, doen dat soms om vreemde redenen. "Ik ga stemmen omdat ik me niet kan veroorloven dat mijn voedselrantsoen verminderd wordt", zegt Amin Hajar (52), een garagehouder uit Bagdad. "Het gerucht gaat dat ons rantsoen wordt stopgezet als we niet gaan stemmen. Als dat gebeurt, dan is er geen eten meer voor mijn gezin."

Toen Hajar onlangs zijn maandelijkse voedselrantsoen ophaalde, moest hij een ontvangstbewijs ondertekenen voor zijn inschrijving in het kiesregister. Hij gelooft dat de regering dat formulier gebruikt om te controleren of hij gestemd heeft. Dat gerucht doet inmiddels in heel Bagdad de ronde, hoewel er geen enkele aanwijzing is dat het op waarheid berust.

Abu Sabah, eigenaar van een groentestalletje, zegt dat hij gewoon niet weet wat hij met de verkiezingen aan moet. Hij heeft het gevoel dat ze te snel komen. Een lijst met meer dan tachtig coalities van politieke partijen en veelal anonieme kandidaten, is zinloos, vindt hij.

Door Meena S Janardhan.

DUBAI, 28 januari 2005 (IPS) - Slechts 280.000 Iraakse migranten zullen vanuit het buitenland hun stem uitbrengen voor de parlementsverkiezingen in Irak op 30 januari. De Internationale Organisatie voor Migratie (IOM), die de buitenlandse verkiezingen organiseert, had verwacht dat zowat een miljoen kiezers zich zouden registreren en schrijft de lage opkomst toe aan "onverschilligheid, ongerustheid en angst".

Tussen 28 en 30 januari mogen Iraakse migranten in 14 landen (Australië, Canada, Denemarken, Frankrijk, Duitsland, Iran, Jordanië, Nederland, Zweden, Syrië, Turkije, Groot-Brittannië, de VS en de Verenigde Arabische Emiraten) stemmen voor een nieuw nationaal parlement in Irak. Met advertenties, posters en tv-spots heeft de IOM geprobeerd zoveel mogelijk Iraakse migranten warm te maken om te gaan stemmen. Toch hebben slechts 280.000 Irakezen in het buitenland zich geregistreerd. Volgens Nicola Baldwin, een woordvoerster van de IOM, heeft de lage opkomst bij de registratie niets te maken met een "boycot" maar gaat het om "onverschilligheid" en "een beetje angst en ongerustheid".

Net als elders bleef de opkomst in de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) opvallend laag. Van de naar schatting 100.000 Irakezen in het land hebben hooguit 12.600 zich laten registreren om deel te nemen aan de verkiezingen. "Waarom zouden we wel gaan stemmen?", vraagt Lubna Hashim, een Iraakse arts in Dubai. "We verwachten immers niet dat dit eerlijke en vrije verkiezingen zullen zijn. Hoe kan dat als Irak nog steeds door de VS bezet wordt? Ik ben er zeker van dat de verkozen regering de lijn van de VS zal volgen maar dat is niet wat we voor ons land willen."

"De opkomst valt tegen", zegt een functionaris van het registratiecentrum in Dubai, een van de zeven emiraten van de VAE. "Daarvoor bestaan heel wat redenen maar de belangrijkste is dat de Irakezen hier het gevoel hebben dat de verkiezingen toch niet de verhoopte resultaten zullen opleveren. Het zou ook kunnen dat ze zich niet betrokken voelen omdat ze al zo lang niet meer in Irak zijn geweest."

Hoewel de registratie van de Iraakse migranten vertrouwelijk is, zien heel wat Irakezen het volgens de functionaris niet zitten om hun identiteit bekend te maken. "Misschien doen de ervaringen van intimidatie in het verleden de Irakezen aarzelen om deel te nemen aan de verkiezingen." Aangezien de Iraakse rebellen een gewelddadige verkiezingsdag hebben voorspeld, kan het voor Irakezen levensgevaarlijk worden om hun stem uit te brengen. De voornamelijk soennitische rebellen vrezen dat de sjiitische meerderheid, zowat 60 procent van de 26 miljoen inwoners, een monopolie krijgen op de macht in Irak.