NEW YORK, 15 januari 2009 - Sommige lidstaten van de VN en medewerkers van de internationale organisatie pleiten voor een onderzoek naar de dood van honderden burgers bij het Israëlische offensief in Gaza. De zaak wordt vandaag (15 januari) besproken op een speciale spoedzitting van Algemene Vergadering van de VN.

"Een aantal landen vindt dat Israël zich moet verantwoorden voor zijn oorlogsmisdaden in Gaza”, zegt een Aziatische diplomaat die anoniem wilt blijven. De meeste van die landen liggen in Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Volgens de diplomaat komt er tegenstand van sommige Europese landen en van Saoedi-Arabië, Jordanië en Egypte.

Diplomaten in het VN-hoofdkwartier in New York voerden gisteren (woensdag) intense discussies over de voorbereiding van een resolutie die ter stemming kan worden voorgelegd aan de Algemene Vergadering.

De spoedzitting werd bijeengeroepen door de voorzitter van de Algemene Vergadering, de Nicaraguaan Miguel d'Escoto. “Het aantal slachtoffers stijgt met de dag”, verklaarde die dinsdag in een interview met de Arabische nieuwszender Al Jazeera. “Het is genocide. Het is onvoorstelbaar dat een land dat zijn ontstaan dankt aan een resolutie van de Algemene Vergadering zo weinig respect toont voor de resoluties van de VN.” De Veiligheidsraad riep Israël en Hamas op 8 januari op een onmiddellijk staakt-het-vuren in te stellen. Beide kampen gaven daar geen gehoor aan.

In een reactie op het interview werd D’Escoto vanuit Israëlische hoek een “Israël-hater” genoemd. De Israëlische ambassadeur bij de VN, Gabriela Shalev, verklaarde in een brief aan VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon dat Hamas “alleen verantwoordelijk is voor de gevolgen van het huidige offensief”.

Volgens de woordvoerder van D'Escoto, Enrique Yeves, kwam de spoedvergadering er op aandringen van lidstaten die ontgoocheld zijn omdat Israël de resolutie van de VN-Veiligheidsraad naast zich neerlegt.

Verantwoording afleggen

De Mensenrechtenraad van de VN veroordeelde dinsdag in een resolutie de mensenrechtenschendingen die Israëlische soldaten volgens haar in Gaza begaan.

De Beweging van Niet-Gebonden landen, een groep van 118 ontwikkelingslanden die een meerderheid van de stemmen in de Algemene Vergadering vertegenwoordigen, sloot zich bij die inschatting aan. De Beweging wil dat er spoedig “een internationale en onafhankelijke onderzoeksmissie” op de been wordt gebracht.

Ook hooggeplaatste medewerkers van de VN vinden dat er een onderzoek moet komen naar de dood van vrouwen en kinderen in Gaza. VN-Mensenrechtencommissaris Navi Pillay verklaarde dinsdag dat de VN ervoor moeten zorgen dat er “verantwoording wordt afgelegd over schending van het internationaal recht.” Volgens haar moet de Veiligheidsraad een commissie opzetten die schendingen door beide kampen in het conflict nagaat.

Peter Hansen, het voormalige hoofd van de VN-hulpacties in Palestina, denkt er ook zo over. “De Israëli’s moeten verantwoording afleggen voor wat ze in Gaza doen.”

Hulpverlening blijft problematisch

Verscheidene VN-agentschappen en internationale hulporganisaties drukten hun bezorgdheid uit over de nog altijd verslechterende humanitaire situatie in Gaza. De UNRWA, het VN-hulpagentschap voor Palestina, zegt dat zijn gebouwen in Gaza-Stad vandaag (donderdag) vijf keer getroffen werden en in brand staan. Daardoor kunnen van die plaats vandaag geen vrachtwagens met hulpgoederen uitrijden.

Volgens Thoraya Ahmed Obaid, de directeur van het VN-Bevolkingsfonds, maakt de oorlog ook veel “stille slachtoffers”. Zwangere vrouwen en borelingen krijgen immers niet de nodige zorgen en lijden extra onder het gebrek aan voedsel.

De hulporganisaties Save the Children, Oxfam International, World Vision Jerusalem, Christian Aid en CARE International lieten in een gezamenlijk communiqué weten dat de dagelijkse staking van de vijandelijkheden voor drie uur om humanitaire hulp toe te laten, “de aandacht afleidt van de onmiddellijke nood om tot een staakt-het-vuren te komen. Opvangplaatsen zitten overvol, er is een tekort aan voedsel en de hulpinfrastructuur volstaat niet.” Ze zeggen ook dat drie uur per dag veel te weinig is om de hulpverlening goed te organiseren. (Haider Rizvi, IPS)