WASHINGTON, 27 januari 2010 - Terwijl president Barack Obama vanavond (27 januari) in zijn eerste State of the Union waarschijnlijk vooral gaat praten over zorgstelsel, economie en andere prangende binnenlandse zaken, zal het hem heel wat moeite kosten de groeiende internationale zorgen uit zijn hoofd te zetten.

De comfortabele Democratische meerderheid in de Senaat is Obama kwijt door het dramatische verlies van de senaatszetel van Massachusetts, vorige week. Het zal nu nog moeilijker worden om de leiding te nemen in belangrijke onderhandelingen over klimaat en over de beperking van nucleaire testen, waar de president vorig jaar nog zo ambitieus op inzette.

Israël

Het ontneemt hem ook de mogelijkheid om veel druk uit te oefenen op Israël om serieuze compromissen te aanvaarden voor een tweestatenoplossing, ondanks recente opmerkingen van zijn speciaal gezant George Mitchell dat er binnen twee jaar een overeenkomst kan zijn.

Hoe langer een oplossing duurt, des te beter dat is voor de radicale krachten in de Arabische wereld, en dat baart zijn regering grote zorgen. Sommige stemmen waarschuwen zelfs voor een nieuwe Palestijnse intifada, die voor een enorme opleving van anti-Amerikaans sentiment zou kunnen zorgen, in de hele regio.

Het lukt Obama voorlopig wel om Israël en haviken in zijn eigen land te weerhouden van een confrontatiepolitiek met Iran, maar het nog is de vraag hoe lang hij dat volhoudt.

Hoofdpijn

Zijn andere prioriteit, stabiliteit in Afghanistan, is ook een hoofdpijndossier aan het worden. Het lukt Amerika niet om Pakistan ertoe aan te zetten de Taliban uit Noord-Waziristan te verjagen, en deskundigen verwachten alweer een bloedig jaar. In Irak houdt Obama zich aan zijn kalender voor geleidelijke terugtrekking, maar de politieke ontwikkelingen en de bloedige bomaanslag in Bagdad, deze week maken vooral duidelijk hoe kwetsbaar de voortgang daar is. Verschillende experts betwijfelen openlijk of de strategie niet herzien moet worden.

Buiten de bekende problemen met de islamitische wereld, die Obama van zijn voorganger heeft geërfd, doemen er nieuwe zorgen op aan de Aziatische horizon. Na 15 jaar van relatieve rust begint vooral de relatie met China onder druk te staan. Beschuldigingen van internetspionage en –censuur, Amerikaanse wapenverkopen aan Taiwan en Chinese bewapening voeden, samen met de financiële zorgen over China als dollarcrediteur van de VS, de argwaan onder Amerikanen.

Tegelijkertijd maakt Japan een beweging van een Pacifische naar een Aziatische oriëntatie, wat wordt versterkt door de verkiezingsoverwinning van de Democratische Partij van Japan (DPJ), in een periode van onenigheid over de verplaatsing van Amerikaanse troepen op het zuidelijke eiland Okinawa.

Neem daarbij de steeds kritischer wordende opstelling van Latijns-Amerikaanse leiders ten opzichte van Obama, en het wordt duidelijk dat hij het komende jaar niet meer kan teren op de goodwill die hij aanvankelijk genoot in de hele wereld. Hij mag zijn borst nat maken. (IPS)