NEW YORK, 13 januari 2009 - VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon doet deze week naast Israël en de Palestijnse gebieden ook Egypte, Jordanië, Turkije, Libanon, Syrië en Koeweit aan. De uitkomst van de diplomatieke vredesmarathon is onzeker. De VN-baas geeft toe dat hij “zwaar gefrustreerd en diep gekweld” is door de crisis in Gaza.

Het uiteindelijke doel van Ban is de Israëli’s en Hamas ervan te overtuigen de laatste resolutie van de VN-Veiligheidsraad na te leven en dus onmiddellijk over te gaan tot een staakt-het-vuren. Beide kampen staan daar weigerachtig tegenover. Ban wil met zoveel mogelijk landen praten die Israël en Hamas over de streep kunnen helpen trekken.

Maandag, de dag voor zijn vertrek naar het Midden-Oosten, riep Ban Israël en Hamas “in naam van de menselijkheid en van het internationaal recht” op zich naar de eisen van de Veiligheidsraad te schikken. "De resolutie van de Veiligheidsraad is bindend, alle lidstaten moeten zich eraan houden”, legde hij uit.

Praten met Hamas?

Een Arabische diplomaat die niet genoemd wil worden, merkt op dat Hamas niet bij naam genoemd wordt in de resolutie, geen lidstaat is en zelfs niet erkend wordt door de VN. “Als Israël, wel een lidstaat, zich niet aan de resolutie wil houden, hoe kan je dan verwachten dat Hamas dat doet?”

Ban ontweek de vraag of hij wil praten met Hamas, dat een door democratische verkiezingen gelegitimeerde regering in Gaza heeft gevormd. “Als secretaris-generaal ga ik om met internationaal erkende Palestijnse leiders”, zei hij maandag. Daarmee verwees hij naar Mahmoud Abbas, de president van de Palestijnse Autoriteit, die door Israël, de EU en de VS erkend wordt als leider van de Palestijnen.

Ban wilde ook niet zeggen of hij Gaza zal bezoeken. Hij is wel van plan de VN-medewerkers te ontmoeten die er de hulpverlening coördineren. Israël verhinderde vorige maand een bezoek van VN-mensenrechtenexpert Richard Falk aan Gaza. Het is niet waarschijnlijk dat Israël Ban tot het gebied zou toelaten, als die er al om vraagt.

Ban verklaarde dat hij op een antwoord van Israël wacht op een voorstel om een onafhankelijk onderzoeksteam naar Gaza te sturen. Dat zou het bombardement van een VN-gebouw moeten onderzoeken waarbij veertig Palestijnen om het leven kwamen.

Angst

Volgens de VN zijn de humanitaire gevolgen van de oorlog in Gaza groot. John Ging, de directeur van het VN-Hulpagentschap voor de Palestijnen (UNRWA) in Gaza, zei maandag dat 40 procent van de meer dan 900 Palestijnse slachtoffers van het conflict vrouwen en kinderen zijn.

Volgens Ging is de angst voor nog meer lijden groot bij de 1,5 miljoen inwoners van Gaza. “In mijn drie jaar hier heb ik nooit zo’n allesdoordringende angstgevoelens gezien. Geen enkele plaats is veilig, en de slachtoffercijfers bewijzen dat.” De VN-medewerker zegt dat 35.000 inwoners van het gebied hun toevlucht hebben gezocht in opvangplaatsen van de VN. (Thalif Deen, IPS)