Door Diego Cevallos.

MEXICO-STAD, 7 februari 2005 (IPS) - In de Verenigde Staten zijn steeds meer vrijwilligers actief die bij de grens met Mexico illegale immigranten 'spotten'. De burgerwacht Minuteman Project heeft al 441 vrijwilligers geworven om in april een maand lang de grenspolitie bij te staan.

De vrijwilligers die zich hebben aangemeld om een maand - op eigen kosten - op illegalen te jagen, hebben veelal een militaire achtergrond. Minuteman is een van de vele paramilitaire groeperingen die bij de grens die naar illegalen speuren. Het grote aantal aanmeldingen is echter opvallend, omdat de meeste organisaties minder dan tien leden hebben. Volgens Jennifer Allen, directeur van Border Action Network in Tucson, Arizona, een groepering die zich inzet voor de belangen van migranten, komen er steeds meer van dergelijke vrijwilligersgroepjes.

Veel illegalen komen via gevaarlijke rivieren en woestijngebieden waar de controle slecht is, het land binnen. In 2004 vonden 347 Mexicanen de dood bij een poging de grens naar Amerika over te steken. Tussen 1994 en 2003 vielen in totaal 2.605 doden. Jaarlijks slagen naar schatting 400.000 Mexicanen erin Amerika binnen te komen, ondanks steeds strengere grenscontroles. Meer dan een miljoen Mexicanen worden jaarlijks betrapt terwijl ze de grens oversteken zonder geldige papieren. Zij worden na arrestatie weer het land uitgezet.

Momenteel telt Amerika 39,9 miljoen inwoners van Mexicaanse afkomst. Vijf miljoen van hen zijn illegaal. "Als de huidige invasie van illegalen doorgaat, is Amerika in 2025 volledig overspoeld met vreemdelingen", zegt oud-marinier en Vietnam-veteraan James Gilchrist, hoofd van het Minuteman Project. De groepering zegt met de actie de aandacht te willen vestigen op het in haar ogen falende Amerikaanse overheidsbeleid. De regering zou niet voldoende geld ter beschikking stellen om de illegale immigratie aan te pakken.

"Minuteman vat zijn taak heel serieus op", zegt Jennifer Allen. Volgens haar wakkert Gilchrist met zijn project vreemdelingenhaat aan. "Die moeten we indammen voordat het uit de hand loopt", aldus Allen. Burgemeester Ray Borane van Douglas, Arizona, heeft laten weten dat de 'Minutemen' niet welkom zijn in zijn stad. Volgens de burgemeester zijn het "gevaarlijke racisten."

Het Border Action Network voert campagne om de leden van burgerwachtgroeperingen wettelijk te doen vervolgen, maar de organisatie boekte tot dusverre weinig succes. "De lokale en federale autoriteiten hebben een zekere tolerantie ten opzichte van deze heren, terwijl ze absoluut niets weten van immigratiekwesties", zegt Allen. Hoewel gewapende groepen die op jacht zijn naar immigranten al sinds de jaren zeventig het nieuws halen, is nog nooit een van de leden van die groeperingen gearresteerd of berecht.

Ranch Rescue, Civil Homeland Defence en American Border Patrol zijn enkele groeperingen die al jaren actief zijn bij de Mexicaanse grens. Hun leden rijden in terreinwagens of op paarden en dragen soms militaire uniformen. Ze patrouilleren vooral in afgelegen woestijngebieden. Immigranten, die meestal in kleine groepen reizen, lopen het risico door de patrouilles te worden bedreigd en in elkaar te worden geslagen, voordat ze worden overgedragen aan de grenspolitie.

Mexico en de Verenigde Staten onderhandelen sinds 2001 over een migratieovereenkomst. De Mexicaanse regering wil dat alle Mexicanen die momenteel illegaal in Amerika verblijven, gelegaliseerd worden. Washington is echter alleen bereid tijdelijke werkvergunningen te verschaffen.