Het LISV is de organisatie die de uitvoering van de werknemersverzekeringen WW en WAO coördineert. Werkgevers bepleiten een lagere uitkering bij ziekte. Zij beschouwen dit als een maatregel tegen hoog ziekteverzuim en de hoge WAO-instroom en willen tot 70% van het loon uitbetalen bij ziekte. De vakbeweging staat vooralsnog pal voor de volledige doorbetaling van het loon bij ziekte en voor aanvullingen op de WAO-uitkering. Men denkt dit verschil te doorbreken door de invoering van een keuze-CAO, waar de sociale zekerheid dan onderdeel van uitmaakt. In zo'n CAO kunnen werknemers de hoogte van hun salaris afstemmen op hun behoefte aan betaalde vakantie, de hoogte van hun pensioen of hun behoefte aan een lease-auto. En ook of zij doorbetaald willen worden bij ziekte. Dit arbeidsvoorwaardenpakket à la carte zorgt voor een verdere decollectivisering van de CAO als geheel. Per werknemer moet er een aparte CAO worden afgesloten, deze individuele arbeidsovereenkomst passeert de laatste maanden regelmatig de revue. Dit nog los van het sociale zekerheidsaspect wat er achter hangt.

Buurmeijer: „Alom wordt het aantrekkelijke van een arbeidsvoorwaardenpakket à la carte beleden. Maar bij de sociale zekerheid wordt voorkomen dat de werknemer mondig wordt en afziet van 100 procent doorbetaling bij ziekte in ruil voor iets anders. Of vijf ziektedagen voor eigen rekening neemt in ruil voor vijf vakantiedagen”. Met het mondig worden van werknemers bedoelt hij de keuzevrijheid, die vaak erg afhankelijk is van leefomgeving en arbeidssituatie. En dat is maar een bijzaak in dit voorstel. Het gaat om het vrijelijk, binnen elke loonschaal kunnen kiezen van een persoonlijke zorgverzekeraar in plaats van onder andere het verplichte ziekenfonds. Ook trekt hij een parallel met het unanieme SER-advies over een nieuw stelsel van ziektekostenverzekeringen. „Daarin wordt ruimte geboden zelf te bepalen of men voor een beperkter deel dan het basispakket verzekerd wil zijn. Hier hebben werkgevers en werknemers elkaar gevonden en wordt ruimte geboden voor een individuele afweging”. Het compromis vindt Buurmeijer naast het individualiseren van de arbeidsvoorwaarden dat ook bij de sociale zekerheid te doen. Dit lijkt allesbehalve een compromis maar het verder uitkleden van het solidariteitsprincipe, waaraan iedereen gelijke rechten ontleent bij ziekte of arbeidsongeschiktheid. In de V.S. heeft dit al bij miljoenen arbeiders tot grote onderverzekering geleid. Er wordt gekozen bij de dag en niet gekeken naar wat er morgen kan gebeuren.

Het idee is één grote basisverzekering voor iedereen met een hoge, kostendekkende premie, die onafhankelijk is van het inkomen, volgens het overlegorgaan van werkgevers en werknemers de enige manier om uit deze impasse te komen. Alleen zo kan volgens hen marktwerking ontstaan en de regie van de overheid worden overgedragen. De mensen met de lagere inkomens, die nu nog een hele lage premie betalen, worden dan gecompenseerd via belastingverlaging. ‚De inkomenssolidariteit wordt via de belasting gegarandeerd’. Voorwaarde is dat niemand er netto in inkomen op achteruitgaat, en ook niet op vooruit trouwens. Tegenover de hoge premie komt voor de lage inkomens belastingcompensatie te staan. Al staan de beren voor deze compensatie al weer op de weg. Staatssecretaris Bos van Financiën vindt dat het belastingstelsel nodeloos ingewikkeld wordt. Als de compensatie er niet komt, valt de bodem onder het plan uit. Maar het idee van verder privatiseren van de ziektekosten en verzekeringen zal vaak op de politieke agenda in de eindsprint van paars aanwezig zijn. De VVD en PvdA, iets voorzichtiger, in samenspraak met vakbonden en werkgevers willen de problematiek van ziekteverzuim en WAO zo snel mogelijk oplossen. Het heet dan geen WAO meer, de mensen die arbeidsongeschikt of ziek zijn worden met hun eigen premie betaald. En degene die niet genoeg premie betaald hebben? In deze discussie speelt dat niet mee.