WASHINGTON, 6/7 februari 2007 - Meer geld voor defensie, minder voor natuurbescherming en gezondheidszorg en vrij baan voor oliewinning in een groot natuurgebied in Alaska. In zijn begroting voor het komende belastingjaar houdt de Amerikaanse president George W. Bush vast aan zijn omstreden koers.

De Amerikaanse regering wil van oktober 2007 tot september 2008 2900 miljard dollar uitgeven. Bijna 700 miljard daarvan zou opgaan aan militaire uitgaven. De Amerikaanse oorlogsinspanningen in Irak en Afghanistan zullen volgens het Witte Huis veel geld blijven opslokken. Een andere prioriteit is de energievoorziening van de VS. Het ministerie van Energie heeft volgens president Bush 24,3 miljard dollar nodig om meer stroom op te wekken met het traditioneel sterk vervuilende steenkool en nieuwe kerncentrales.

De Amerikaanse regering maakt zich sterk dat ze het indrukwekkende begrotingstekort zal kunnen terugdringen. Daarvoor geeft Bush onder meer een aanzet om de komende vijf jaar 66 miljard dollar te besparen op Medicare, de openbare ziekteverzekering voor gepensioneerden en gehandicapten, en 12 miljard dollar op Medicaid, een gezondheidsprogramma voor kinderen en arme Amerikanen. Er is ook minder geld voor het Weatherization Assistance Program, een initiatief dat arme gezinnen helpt hun huis beter te isoleren, en voor Amtrak, een belangrijke uitbater van het Amerikaanse spoornet. In het totaal hakt de regering 1,5 miljard dollar weg op begrotingsposten die met natuurbescherming en natuurlijke hulpbronnen te maken hebben.

De Amerikaanse kranten hebben woorden te kort om hun verbazing uit te spreken over het defensiebudget dat president Bush voor 2008 aan het Congres heeft gevraagd. Het grootste budget sinds Vietnam. Sinds Wereldoorlog II. Kortom, een record, klinkt het. Analisten hekelen de keuze, die ze “kortzichtig” en “verkeerd” noemen.

623 miljard dollar. Dat is het budget dat president Bush van oktober 2007 tot september 2008 aan militaire uitgaven wil besteden. De oorlogen in Afghanistan en Irak blijven de grootste slokoppen: in 2008 is 141 miljard dollar gereserveerd voor militaire uitgaven in de twee landen. Dat is twaalf miljard dollar per maand, of één miljard om de tweeënhalve dag.

De Amerikaanse pers komt superlatieven te kort voor dit duizelingwekkende bedrag. ,,Defensiebudget Bush grootste sinds Reagan'', kopte Washington Post deze week, die in zijn subtitel erop wees dat de oorlogen in Irak en Afghanistan nu al meer kosten dan Vietnam.

De Congressional Quarterly Today ging nog verder terug in de tijd en schreef dat “de oorlogsuitgaven die van Korea en Vietnam zullen overtreffen”. De New York Times was meer terughoudend, maar sprak niettemin duidelijk over een “record”. Zelfs de uiterst rechtse krant Washington Times leek onder de indruk van de stunt van Bush en schreef dat de Verenigde Staten kennelijk meer voor veiligheid over hebben dan de rest van de wereld samen.

Politieke analisten reageren verbaasd op de keuze van Bush. William Hartung, defensie-expert bij het Instituut voor Wereldbeleid in New York, vindt het budget “opmerkelijk”.

,,Dit is het grootste budget sinds de Tweede Wereldoorlog, maar dit is niet Wereldoorlog II'', zegt hij. ,,We strijden tegen terroristische netwerken, gewapend met explosieven en AK-47’s. Dit moet worden beschouwd als een overwinning van de wapenlobby die ons zaken kan aansmeren die we niet nodig hebben, in een tijd waarin de president beweert dat we in levensgevaar zijn.''

,,Als je het defensiebudget – de harde kant van ons buitenlands beleid – vergelijkt met de uitgaven voor ontwikkeling en noodhulp – onze zachte kant – zijn de verhoudingen duidelijk scheefgetrokken'', meent Sheila Heerling, analist aan het Center for Global Development. ,,Als we een keuze moeten maken tussen militair gewin op korte termijn en meer ontwikkeling op lange termijn, lijken we altijd voor het eerste te willen kiezen.''

,,In een tijd waarin de publieke opinie kiest voor een minder militaire en minder eenzijdige aanpak van de buitenlandse politiek, leidt dit budget ons duidelijk in de verkeerde richting'', besluit Miriam Pemberton, analist aan het Instituut voor Politieke Studies.

Zelfs de Wereldbank blijft niet onberoerd door het voorgestelde defensiebudget en vond het nodig om – subtiel – te reageren. Zo liet grote baas Paul Wolfowitz weten dat 623 miljard dollar ongeveer tien miljard dollar meer is dan het bruto binnenlandse product van alle 47 Afrikaanse landen in Sub-Sahara Afrika samen. Wolfowitz, die tot 2005 nummer twee was van het Pentagon, moet groen zien van jaloezie. De Wereldbank kan momenteel “slechts” 23 miljard dollar aan leningen per jaar toestaan, een peuleschil vergeleken bij de middelen van het Pentagon. (IPS, Peter Dhondt/Jim Lobe)