WASHINGTON, 4 augustus 2006 - De Amerikaanse regering lijkt haar ambitie om het Midden-Oosten om te vormen tot een pro-westerse en democratische regio te kunnen opbergen. Volgens Midden-Oostenspecialisten verliezen de VS door hun steun aan Israël aan een duizelingwekkend tempo Arabische sympathie. "Deze oorlog verzwakt de gematigde stemmen" in de Arabische wereld, zegt bovendien de Jordaanse koning Abdullah, een bondgenoot van de Verenigde Staten in de regio.

"Ik heb Arabische commentatoren en politici de VS nooit eerder zo zien demoniseren", zegt Hisham Melham, voormalig correspondent in Washington voor de Libanese krant An-Nahar. "De mensen klampen zich vast aan de Hezbollah en aan Hamas. Ze zien hen als de enige krachtige stemmen in de Arabische wereld die zich verzetten tegen het Amerikaans-Israëlisch plan om de macht over de regio te verwerven."

"Op dit moment is Amerika de kus van de dood", zegt Shibley Telhami, een expert Arabische publieke opinie aan de universiteit van Maryland. Volgens hem verbreedt de houding van de VS de kloof tussen gematigde regeringen en het volk, en groeit onder de Arabische bevolking de sympathie voor de militanten.

Nieuwe Hezbollah

Hij wordt bijgetreden door niemand minder dan de Jordaanse koning Abdullah. In de eerste dagen van de oorlog tussen de Libanese Hezbollah en Israël veroordeelde Abdullah samen met Egypte en Saudi-Arabië het “avonturisme” van de Hezbollah.

Nu klinkt de Jordaanse koning heel anders. "Mensen die alleen beelden van de doden en de vernieling in Libanon en Gaza zien, willen geen gematigdheid.” Gematigdheid groeit uit daden die daartoe bijdragen, zei hij donderdag. "Amerika en Israël moeten begrijpen dat zolang er agressie en bezetting is, er verzet en steun van het volk voor dat verzet zal zijn. De Israëlische koers heeft bijgedragen aan het toegenomen extremisme in de Arabische wereld, en deze oorlog verzwakt de gematigde stemmen."

Abdullah waarschuwt ook dat zelfs als Israël de Libanese Hezbollah van de kaart veegt "er een nieuwe Hezbollah zal ontstaan, misschien in Jordanië, Syrië of Egypte". Alleen een ernstige vredesovereenkomst kan dat voorkomen.

Dominotheorie valt omver

Zelfs voor de uitbraak van de huidige oorlog tussen Israël en de Hezbollah namen de kansen op regionale politieke veranderingen in het Midden-Oosten aan snel tempo af. Voor Libanon, dat Bush herhaaldelijk aanhaalde als voorbeeld van zijn dominotheorie over democratische verandering, waren er al problemen met de Palestijnse Autoriteit (door de verkiezing van Hamas) en Irak - de andere twee Arabische regeringen waarop hij het meeste hoop had gesteld.

Voor de gematigde pro-westerse premier van Libanon, Fouad Siniora, betekent de Israëlische aanval tegen de Hezbollah mogelijk de doodsteek. Tegelijk neemt de populariteit van de Hezbollah toe. Beide evoluties zijn tegengesteld aan wat de VS en Israël hadden verwacht.

Zelfs de Libanese aartsvijand van de Hezbollah, de leider van de Socialistische Progressieve Partij van Libanon en van de Libanese druzen Walid Jumblatt, zei deze week in de Financial Times dat hij niet anders kan dan de sjiitische militie steunen tegen de "brutale Israëlische agressie" die zou leiden tot de verzwakking van de nationale overheid en de versterking van de Hezbollah en daardoor, van Syrië en Iran.

"Het hele Amerikaanse Midden-Oostenbeleid staat op het spel", zegt Walid Jumblatt. "Hun falen in Palestina, hun falen in Irak en nu dit falen in Libanon zal leiden tot een nieuwe Arabische wereld waarvan de zogenaamde radicale Arabieren zullen profiteren. Dit is... niet het nieuwe Midden-Oosten van mevrouw (Buitenlandminister Condoleezza) Rice. (IPS, Jim Lobe)