NEW YORK, 10 april 2007 - De ontwikkelingslanden binnen de Verenigde Naties staan sceptisch tegenover de plannen om de VN-hulp voor ontwikkeling, humanitaire crisissen en duurzaamheid te stroomlijnen tot één programma, één kantoor en één budget per land. Ze stuurden hierover een brief naar VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon.

De brief is een initiatief van de Groep van Ongebonden Landen (NAM) en de G77, twee groepen van ontwikkelingslanden die samen twee derde uitmaken van de 192 leden tellende Algemene Vergadering. Ze waarschuwen Ban Ki-moon ervoor niet overhaast van start te gaan met een programma om de activiteiten van de VN te stroomlijnen via één vertegenwoordiging per land.

“Er is geen eenheidsmaat die iedereen past”, waarschuwen de ontwikkelingslanden. Ze vrezen dat de reorganisatie de bevoegdheid van ontwikkelingslanden in het gedrang zal brengen om zelf hun prioriteiten voor ontwikkeling te definiëren en zelf te kiezen met wie ze samenwerken.

Een vijftienkoppig panel van huidige en voormalige wereldleiders publiceerde in november 2006 het rapport Delivering as one waarin het stelt dat de VN hun activiteiten inzake humanitaire hulp, ontwikkeling en duurzaamheid beter op elkaar moeten afstemmen.

Het initiatief onder de naam One UN wil vermijden dat de verschillende VN-agentschappen en -organisaties elkaar voor de voeten lopen en hetzelfde werk doen. De kosten die op die manier worden bespaard moeten in de eerste plaats de ontwikkelingslanden ten goede komen.

Acht landen hebben zich als vrijwilliger aangemeld voor het One UN-programma. Het gaat om Albanië, de Kaapverdische Eilanden, Mozambique, Pakistan, Rwanda, Tanzania, Uruguay en Vietnam. De resultaten worden in de loop van de volgende twaalf maanden geëvalueerd. Daarna kunnen landen die dat willen zich bij het initiatief aansluiten.

De G77 en de NAM drukken in de brief aan Ban hun bezorgdheid uit over “transversale thema’s” als mensenrechten, gelijke kansen en milieubescherming die worden aangehaald als integraal onderdeel van de VN-ontwikkelingsactiviteiten. “Die thema’s, en ook humanitaire hulp, kunnen worden misbruikt om internationale ontwikkelingssteun opnieuw afhankelijk te maken van voorwaarden, wat voor ontwikkelingslanden niet aanvaardbaar is”, zo staat in de brief. De ontwikkelingslanden wijzen er ook op dat ook de bilaterale ontwikkelingspartners, de Wereldbank en het IMF bij het streven naar grotere coherentie moeten worden betrokken.

Volgens Chee Yoke Ling van het in het Maleisische Penang gebaseerde Third World Network hebben landen van het Zuiden steeds meer de indruk dat het Noorden de ontwikkelingsactiviteiten van de VN wil laten aansluiten bij de agenda’s van de Wereldbank en het IMF. De hervormingen lijken erop gericht het economische en sociale mandaat van de VN te beperken tot "ontwikkeling", zegt Chee Yoke Ling.

Voor James Paul van het in New York gevestigde Global Policy Forum is het hele concept van "coherentie" problematisch omdat het de richting uitgaat van één enkele standaard voor ontwikkeling, een standaard die erg neoliberaal getint is. Het initiatief om de VN-activiteiten te stroomlijnen beperkt de mogelijkheden van de verschillende organisaties om zelf hun sociale en economische krachtlijnen uit te zetten, denkt Paul.

Volgens de Noorse premier Jens Stoltenberg, een van de voorzitters van het panel dat de plannen ontwierp, laat het initiatief toe tot 20 procent van de kosten te besparen door de activiteiten van de VN beter op elkaar af te stemmen. “We willen geen geld besparen voor de donorlanden, maar om het te gebruiken voor ontwikkeling, milieubescherming en humanitaire hulp”, zei Stoltenberg toen het rapport in november werd gepresenteerd. (IPS, Thalif Deen)